Mineralen, een goed overzicht!
Deskundigen bestempelen 16 mineralen als essentieel: zij hebben minstens één functie die van wezenlijk belang is voor het leven, de groei of voor de voortplanting. Van macro mineralen zoals calcium, magnesium, natrium en kalium heeft de mens relatief grote hoeveelheden nodig. Van micro mineralen zoals ijzer en zink heeft het lichaam kleinere hoeveelheden nodig. De benodigde hoeveelheid selenium, magnesium en jodium is zo klein dat men van 'sporenelementen' spreekt. De hoeveelheid mineralen die in de voeding voorkomt, hangt af van de samenstelling van de grond waarop de gewassen worden verbouwd of waarop het slachtvee wordt geweid. De hoeveelheid mineralen die het lichaam kan opnemen, wordt beïnvloed door bepaalde voedingsstoffen. Calcium bijvoorbeeld wordt alleen opgenomen met behulp van Vitamine D. Voedingsmiddelen die vitamine C bevatten, helpen bij de opname van ijzer. Andere componenten zoals tannine (in thee) of fytinezuur (in zilvervliesrijst) kunnen de opname van calcium, ijzer en zink remmen. Gerekend over korte perioden houdt het lichaam zijn eigen mineralenbalans in stand. Als de voeding te weinig mineralen bevat, spreekt het de voorraden aan die in de spieren, lever en zelfs in de botten zijn opgeslagen. Als iemand te veel mineralen binnenkrijgt, wordt het overschot meestal uitgescheiden, zodat het lichaam er geen nadeel van ondervindt. Toch kan op lange termijn een teveel aan mineralen schadelijk zijn.
Macro mineralen
Borium (Boron)
Borium wordt veel gebruikt als ondersteuner bij genezingsprocessen van botbreuken en peesontstekingen. Borium heeft een soort stimulerende werking op het regeneratie vermogen van het lichaam. Indien Borium ondersteund word door een voldoende aanwezigheid van calcium en magnesium worden deze stoffen sneller door het aangedane (bot) weefsel opgenomen. De regeneratieve eigenschappen van Borium op de algehele stofwisseling zijn uitermate sterk. In de voeding wordt het gevonden in fruit, groenten en noten.
Calcium
Calcium is het meest voorkomende mineraal in het menselijk lichaam. Ieder mens heeft ca. 2-3 pond calcium, waarvan 99% zich in de botten en tanden bevindt. Calcium is nodig voor de aanmaak van botten en tanden, voor goed verlopende bloedstolling, het doorgeven van signalen in de zenuwcellen en een goede spierfunctie. Dit mineraal komt in dierlijk voedingsmiddelen o.a. voor in: zuivelproducten, mosselen, oesters, sardines. In plantaardig voedingsmiddelen vind je dit mineraal o.a. in: groene groenten, zeewier, amandelen, hazelnoten, pistachenoten, peterselie, zuurkool, sojabonen, tofu, tomatenpuree, chocolade puur, vijgen, rabarber, brood, hard drinkwater.
Chloor
Er zit ruim 80 gram chloor in het lichaam. Het komt voor in het bloed om de zuurtegraad (pH) op peil te houden. Ook helpt chloor het bloedvolume constant te houden. Maar de opvallendste functie van chloor is wel dat het als zoutzuur een belangrijk deel van het maagzuur is. Maagzuur is van belang bij de vertering. Tekorten komen niet voor omdat het een belangrijk onderdeel van keukenzout is. Dit mineraal komt in dierlijk voedingsmiddelen o.a. voor in: zeevis, vlees. In plantaardig voedingsmiddelen vind je dit mineraal o.a. in: olijven, zeewier, tafelzout, roggebrood.
Kalium
Kalium is een van de belangrijkste mineralen in ons lichaam. Van de 165 gram kalium in ons lichaam bevindt zich 98% in de cellen en de rest in het bloed. Samen met natrium en chloride is het essentieel voor een goede vochtbalans. Het speelt een belangrijke rol in de geleiding van zenuwprikkels, bij de hartslag, de energieproductie, de synthese van eiwitten en de spierfunctie. Dit mineraal komt in dierlijk voedingsmiddelen o.a. voor in rundvlees, varkensvlees en vis. In plantaardig voedingsmiddelen vind je dit mineraal o.a. in volkorenbrood, tarwezemelen, dadels, avocado, bloemkool, boerenkool, broccoli, knoflook, peterselie, aardappelen, banaan, sojabonen, spinazie, pruimen, rozijnen, tomatenpuree, tomatenketchup, kelp en sesamzaad.
Magnesium
Magnesium is een voor de mens essentieel mineraal. Het lichaam bevat ongeveer 30 gram magnesium, wat voor de helft in het skelet is opgeslagen als reserve. Bijna al het overige magnesium is aanwezig in de cellen van de zachte weefsels. De belangrijkste functies vervult magnesium in de cellen, waar het een essentieel onderdeel is van zeer veel enzymsystemen. Het is onder andere betrokken bij de synthese van eiwit en DNA en bij het opslaan en vrijmaken van energie in/uit ATP. Daarnaast vervult magnesium een belangrijke rol bij de prikkeloverdracht in de zenuwen en spieren; het werkt hierbij tegengesteld aan calcium, namelijk ontspannend. Ook is magnesium belangrijk voor de botvorming. Dit mineraal komt in dierlijk voedingsmiddelen o.a. voor in Parmezaanse kaas, heilbot, krab, makreel, slakken. In plantaardig voedingsmiddelen vind je dit mineraal o.a. in volkoren producten, noten, groene bladgroenten, peulvruchten, pruimen, cacao, kelp, bieslook.
Natrium
Natrium ('zout') is een van de bekendste mineralen. In het lichaam zit ongeveer 80 gram natrium, voornamelijk in het bloed en weefselvocht, dus buiten de cellen. Het heeft als belangrijkste taak de hoeveelheid vloeistof in het lichaam op peil te houden. De tegenhanger van natrium is kalium, dat juist in de cellen zit. Natrium en kalium reguleren samen de hoeveelheid vocht in het lichaam. In combinatie met kalium is natrium ook belangrijk voor het samentrekken van de spieren en het doorgeven van prikkels door de zenuwen. Tekorten komen eigenlijk niet voor omdat dagelijks voldoende keukenzout gegeten wordt. Dit mineraal komt in dierlijk voedingsmiddelen o.a. voor in kaas, spek, gerookte ham, rookvlees, ansjovis, boter, margarine. In plantaardig voedingsmiddelen vind je dit mineraal o.a. in brood, graanproducten, augurken, olijven, zuurkool, tomaten en vrijwel alle bewerkte voedingsmiddelen.
Micro mineralen
Chroom
Chroom is een essentieel spoorelement. In ons lichaam is 10 tot 20 mg, voornamelijk in de organen aanwezig. Zonder Chroom kan onze insulinehuishouding niet goed functioneren. Het reguleert het bloedsuikerpeil en ondersteunt de stofwisseling van vetten, glucose en eiwitten.
Fosfor
Ons lichaam lees verder
