Zin en onzin over het gebruik van voedingssupplementen
Over het nut van goede voeding voor het leveren van sportieve topprestaties kan vandaag geen twijfel meer bestaan. Evenzo menen veel sporters dat ze naast een ‘normale’ uitgebalanceerde voeding baat vinden bij het nemen van allerhande voedingssupplementen. Megadoses vitaminen (B, C en E), eiwitpreparaten en anti-oxidantia zijn in de sportwereld niet ongewoon. Vijftig tot 80 procent van de atleten zou op geregelde tijdstippen één of meerdere voedingssupplementen gebruiken. Het gebruik van verschillende preparaten en supplementen wordt vooral ingegeven door de informatie naar sporters en begeleiders, die dikwijls ongeveer uitsluitend bestaat uit advertenties en populaire, quasi-wetenschappelijke publicaties. Het beantwoorden van de vraag of voedingssupplementen nodig zijn heeft echter geen zin wanneer men niet weet of er eventueel tekorten zijn. Evenmin kan aan het nut ervan worden getwijfeld wanneer men niet bekend is met de (bewezen) effecten en mogelijke neveneffecten. Het inwinnen van een degelijk en onderbouwd voedingsadvies is dan ook de eerste stap die moet genomen worden vooraleer men handenvol geld uitgeeft aan supplementen. Deze bijdrage legt uit waarom.Al van lang geleden wordt aan bepaalde voedingsmiddelen herstelbevorderende en prestatieverbeterende eigenschappen toegeschreven. In de derde eeuw voor Christus wordt door de Griekse dokter Galen opschrift gedaan van het gebruik van ‘substanties’ om prestaties te verbeteren. Uit de Romeinse tijd is bekend dat de gladiatoren ‘speciale’ voedingsmiddelen gebruikten om sneller te herstellen van een blessure. Het gebruik van voedingssupplementen is dan ook even oud als de sport zelf. De laatste decennia is er grote interesse ontstaan naar de werking van verschillende voedingssupplementen op de sportprestatie en het herstel. In het merendeel van de wetenschappelijke studies werd echter vastgesteld dat de meeste producten geen direct positieve invloed op het prestatievermogen hebben, maar dat het zgn. placebo-effect naar alle waarschijnlijkheid het voornaamste effect is. Deze bevinding blijkt slechts in geringe mate tot de sportwereld te zijn doorgedrongen. In de praktijk heersen er immers nog veel misverstanden over de betekenis en noodzaak van voedingssupplementen en over de invloed van voedingssupplementen op de sportprestatie. Dit is direct de reden waarom veel sporters nog altijd onnodig - en te veel - voedingssupplementen gebruiken. Sterker nog, verkeerd (overmatig) gebruik van supplementen kan de prestatie zelfs negatief beïnvloeden en schadelijk zijn voor de gezondheid van de sporter.



