Leren in een reflex
De mogelijkheden van reflexinhibitie
Hoe komt het dat sommige kinderen hyperactief zijn, allergieën hebben, of onhandig zijn? Waardoor zijn sommige kinderen leesblind of hebben ze moeite om sommen onder mekaar te zetten en dan goed op te tellen? Waardoor kunnen sommige verbaal sterke kinderen hun ideeën niet goed op papier krijgen? Het Instituut voor Neuro-Fysiologische Psychologie in Chester, Engeland, begon in 1975 onder leiding van Dr. Peter Blythe met het onderzoeken van kinderen met leer- en gedragsstoornissen. Dit onderzoek was gericht op de reflexen die kinderen in hun eerste levensjaar moeten doorlopen. Blythe ontdekte dat de aanwezigheid van primitieve reflexen bij kinderen ouder dan één jaar leer- en gedragsstoornissen veroorzaakt. Blythe onderzocht daarna de fouten in het systeem van het hyperactieve, allergische of moeilijk lerende kind en heeft methoden ontwikkeld om deze te herstellen.
Reflexen in de babytijd
Bij een goede ontwikkeling van baby's zie je drie groepen van reflexen: de primitieve reflexen, de transitionele reflexen en de posturale reflexen. De primitieve reflexen ontwikkelen zich reeds in de baarmoeder. Het gaat hierbij om vlucht- of vechtreflexen en overlevingsreflexen die ons in staat stellen om goed door onze eerste levensmaanden te komen. Deze reflexen worden gestuurd door de hersenstam en zouden op z'n laatst zo'n zes maanden na de geboorte onder controle moeten zijn van een hoger deel van de hersenen (geïnhibeerd). Wanneer de hersenen op een later tijdstip in ons leven beschadigd raken, komen deze primitieve reflexen weer tevoorschijn. De transitionele reflexen zetelen in de tussenhersenen en vormen een brug tussen de primitieve en posturale reflexen. Deze reflexen helpen het kind een begin te maken met het trotseren van de zwaartekracht. Ze komen tevoorschijn tussen de zesde en achtste maand na de geboorte en moeten binnen enkele maanden zijn afgelegd.
De posturale reflexen komen ongeveer tien maanden na de geboorte tevoorschijn en worden gestuurd door de hersenschors. Dit zijn de houdingsreflexen die ons in staat stellen om rechtop te zitten zonder om te vallen, rechtop te staan, te lopen, te springen, te leren praten, lezen, schrijven en om níet onhandig te zijn. Deze reflexen horen de rest van ons leven present te blijven. Door een ongeluk of emotionele gebeurtenis gedurende de zwangerschap of het eerste levensjaar, kan er een reflex-ontwikkelingsstoornis ontstaan. Deze beïnvloedt de manier waarop het kind auditieve en/of visuele informatie verwerkt. Er kunnen zich dan storingen manifesteren in de oogbeweging, de motoriek, de ruimtelijke oriëntatie en ook de verbale en schriftelijke expressiemogelijkheden. Voor veel mensen die overactief of onhandig zijn, c.q. allergieën of specifieke leerproblemen hebben, geldt dat ze niet het gereedschap hebben om het goed te doen; ze hebben nog steeds één of meer babyreflexen.
Reflexen en hun leerstoornissen
De alarmreflex
De eerste primaire reflex, de Moro-reflex, maakt ons gevoelig voor gevaar: de alarmreflex. Deze reflex is duidelijk te zien bij een pasgeborene. Wanneer plotseling een hard geluid wordt gemaakt, hapt de baby naar lucht en gooit zijn armpjes wijd uiteen. Zodra de armen weer over de borst bijeen komen, schreeuwt de baby moord en brand. Op deze manier roept hij om hulp. Rond dertien weken na de geboorte moet deze reflex getransformeerd worden in een "volwassen" schrikreactie, waarbij het kind zijn zintuigen gebruikt om de oorzaak van het potentiële gevaar op te sporen en besluit: "Moet ik hier bang voor zijn of niet?". Bij de volwassen schrikreflex zie je een snelle ademhaling, knipperen met de ogen, optrekken van de schouders en het vaststellen van de oorzaak van de bedreiging. Omdat een pasgeborene nog niet zelf kan vaststellen of de bedreiging echt gevaarlijk is, gaat zijn lichaam direct over op alarmfase één. De hersenen seinen het hormoonsysteem dat er direct adrenaline en cortison afgescheiden moet worden. Deze twee stoffen zijn eigenlijk bedoeld om infecties en allergieën te bestrijden.
Wanneer het kind de Moro-reflex niet transformeert naar de volwassen schrikreflex, zal het telkens een overdosis cortison en adrenaline door zijn lijf pompen. Na verloop van tijd wordt het hypergevoelig, doordat het overladen wordt met verschillende prikkels. Mogelijke gevolgen: allergieën; overgevoeligheid voor bepaalde voedingsstoffen of medicijnen, voor licht (bijvoorbeeld van het flikkeren van de TL verlichting) en voor geluid (moet reageren op alles wat hij om zich heen hoort); dikwijls verkouden of hinder van bronchitis; keel en lees meer over Leren in een reflex
