Handeczeem (Dyshidrotisch handeczeem)
Wat is het?
Dyshidrotisch eczeem is een ontsteking van de handen (en soms ook de voeten) die wordt gekenmerkt door met vocht gevulde blaasjes en blaren op de handpalmen, de zijkanten van de vingers en de voetzolen. Het vocht in de blaasjes is dikwijlshelder of iets troebel. Later drogen de blaasjes in en krijgen ze een bruine kleur. Nog later schilferen de ingedroogde blaasjes af. Dyshidrotisch eczeem is een veel voorkomende aandoening, die dikwijlschronisch is.
Hoe ziet het eruit?
Een aanval van dyshidrotisch handeczeem begint typisch met het vrij plotseling ontstaan van groepjes diep in de huid gelegen gespannen blaasjes die met helder vocht gevuld zijn. Soms zijn de blaasjes slechts speldeknop groot, maar soms ontstaan ook grotere blaasjes die met elkaar kunnen samenvloeien tot blaren van 1-2 cm groot. Er is meestal geen roodheid van de huid. De klachten bestaan aanvankelijk uit lichte jeuk of branderig gevoel. De blaasjes drogen meestal vanzelf in, hetgeen de huid stug kan maken. Soms leidt deze stugge huid tot de vorming van pijnlijke kloven. Als de blaasjes ingedroogd zijn schilferen deze geleidelijk af. De hele cyclus van het begin van de blaasjes tot het einde van het afschilferen duurt ongeveer 4 weken. Niet zelden ontstaat in de laatste fase weer een nieuwe episode met blaasjes. Soms gaat het eczeembeeld over in een vorm van handeczeem met langdurig schilferen en kloven van de handpalmen.
Wat is de oorzaak?
De oorzaak van dyshidrotisch handeczeem is, ondanks veel onderzoek, niet duidelijk. Er zijn wel verschillende 'verdachte' uitlokkende factoren die als mogelijke oorzaak worden genoemd. De meest bekende zijn:
- aanleg voor constitutioneel eczeem
mensen die als kind veel last hebben gehad van constitutioneel eczeem (eczeem in de plooien van knieen en ellebogen en gezicht) of nog steeds dit eczeem hebben, zouden mogelijk een verhoogd risico hebben op het ontwikkelen van dyshidrotisch eczeem.
- irriterende stoffen
direct contact met sterk irriterende stoffen zoals bepaalde soorten olie die in de metaalindustrie worden toegepast kan in sommige gevallen leiden tot dyshidrotisch eczeem.
- contact met allergische stoffen
handeczeem dat veroorzaakt wordt door een contactallergische reactie geeft meestal eczeem op de hand rug. Desalniettemin zijn ook heftige, met blaasjes gepaard gaande allergische reacties beschreven aan de handpalmen. Sommige geurstoffen, chroom en nikkel zijn beschreven als allergenen die dit beeld kunnen veroorzaken. Uw arts zal bij langdurig dyshidrotisch handeczeem meestal onderzoek willen doen naar mogelijke contactallergieen.
- metalen in de voeding/ drinkwater
in sommige onderzoeken is bij mensen met een nikkelallergie een relatie gelegd tussen de inname van grote hoeveelheden nikkel en handeczeem. Ditzelfde geldt voor het metaal chroom. Bij een normaal dieet is een relatie tussen handeczeem en nikkel of chroom vrijwel uitgesloten.
- schimmelinfecties
een schimmelinfectie (meestal aan de voeten) kan aanleiding geven tot lees verder




