De ziekte van Alzheimer, weet je nog wat dat is?
In België lijden naar schatting honderdduizend mensen aan de ziekte van Alzheimer, de belangrijkste oorzaak van dementie bij bejaarden. Hoewel er nog altijd geen behandeling is die de ziekte geneest of vertraagt, zijn er de laatste jaren betere medicijnen om de symptomen te onderdrukken. Ook de diagnose kan vandaag in een vroeg stadium gesteld worden. De gemiddelde leeftijd waarop mensen Alzheimer ontwikkelen, is 65 jaar. Op die ouderdom zou één op de tweehonderd mensen aan de ziekte lijden. Naarmate de leeftijd stijgt, wordt dat percentage hoger. Bij mensen van 85 jaar of ouder schommelt het zelfs rond de veertig procent. Vroeger werd dementie dikwijlsals een normaal ouderdomsverschijnsel beschouwd. Het was normaal dat je 'er niet meer goed bij was' als je wat ouder werd. Vandaag is die mentaliteit veranderd. De ziekte van Alzheimer wordt terecht als een ernstige ziekte beschouwd met dramatische gevolgen voor de patiënt, zijn omgeving en de maatschappij. Het aantal dementen in België zal naar verwachting nog sterk toenemen, onder meer doordat andere ernstige aandoeningen als longkanker, hartinfarcten en beroertes beter onder controle zijn en mensen dus gemiddeld ouder worden. De kosten voor de aanzienlijke populatie dementiepatiënten gaat voor de maatschappij alsmaar sterker doorwegen, ook al doordat ze steeds vaker in een instelling terechtkomen. De tijd dat de kinderen een zieke ouder als vanzelfsprekend in huis namen, is voorbij.
Geheugenconsultatie
Maar wat is de ziekte van Alzheimer eigenlijk ? Ruw geschetst gaat het om een voortschrijdende ziekte die de hersenen aantast en uiteindelijk zelfs doet verschrompelen. De patiënt verliest geleidelijk zijn geheugen en verstandelijke vermogens en is op het eind volledig afhankelijk van zijn verzorgers. In het UZA kunnen patiënten die vermoeden dat ze de ziekte hebben, terecht voor een vroege diagnose. Er is een geheugenconsultatie, waarbij neuropsychologen peilen naar het functioneren van de patiënt in het dagelijks leven, zowel bij hemzelf als bij de mensen in zijn omgeving. Dat volstaat doorgaans om vast te stellen of er sprake is van dementie of niet. Nadien wordt meestal een opname van een dag voorgesteld, tijdens welke verder onderzoek wordt gedaan : een elektro-encefalogram - waarbij de stroomstootjes in de hersenschors worden geregistreerd -, een bloedname, een hersenscan en dikwijlseen lumbale punctie, waarbij een klein beetje ruggenmergvocht wordt verwijderd. Bij sommige patiënten met milde geheugenstoornissen wordt ook een neuropsychologisch onderzoek gedaan, waarbij wordt nagegaan hoe iemand op het vlak van geheugen functioneert in vergelijking met leeftijdsgenoten. Zo'n bijkomend onderzoek kan uitsluitsel geven als de voorgaande tests niet voldoende informatie opleverden.
Openheid
Is de diagnose Alzheimer eenmaal gesteld, dan wacht de arts de moeilijke taak om de patiënt en zijn familie in te lichten.
'De laatste jaren is er op dat vlak veel meer openheid gekomen', zegt prof. dr. Patrick Cras, diensthoofd neurologie. 'Patiënten vragen dikwijlsop de man af wat er precies scheelt, en krijgen een eerlijk antwoord. De meeste mensen komen hier als de ziekte nog maar in een beginstadium is, waardoor ze de volle draagwijdte van de diagnose kunnen vatten. Uiteraard komt zoiets heel hard aan.' Tijdens een volgende consultatie wordt de behandeling besproken. Daarna komen de patiënten nog elke drie of zes maanden op controle. 'Op het vlak van behandeling probeer ik geen valse verwachtingen te creëren. We hebben vandaag iets te bieden, maar je mag zeker geen wonderen verwachten', aldus Cras. Een medicijn dat de ziekte van Alzheimer kan genezen of zelfs maar afremmen, bestaat lees verder
