De ziekte van Raynaud of gewoon koude handen en voeten?
Koude voeten en handen in de winter: het lijkt een banaal probleempje, en in de meeste gevallen is het dat ook. Je warm aankleden en plotse blootstelling aan koude voorkomen is dan de boodschap. Maar in bepaalde gevallen kan er meer aan de hand zijn en is een bezoekje aan de dokter aan te raden.
Oorzaak koude handen en voeten
Wie gemakkelijk koude handen of voeten heeft, denkt reeds snel dat zijn bloedvaten niet deugen. Maar daarmee heeft het probleem bijna nooit iets te maken. 'De oorzaak ligt meestal bij de bezenuwing van de bloedvaten', weet prof. dr. Paul Van Schil, diensthoofd thorax- en vaatheelkunde. 'Bij de mensen in kwestie reageren bepaalde delen van het autonome zenuwstelsel - dat is het zenuwstelsel dat wij niet kunnen controleren - overgevoelig op koudeprikkels, waardoor de bloedvaten gemakkelijk gaan verkrampen. Als gevolg daarvan krijgen vooral de uiteinden van onze ledematen, de vingers en de tenen, minder bloed. Ze gaan daardoor koud aanvoelen en wit wegtrekken. Het probeem doet zich vooral voor bij ineens contact met koude, bvb als je je handen in ijskoud water steekt.' In feite gaat het om een normale lichamelijke reactie. Alleen hebben sommige mensen er meer hinder van dan anderen. Bij hen blijven de witte kleur en het koudegevoel langer duren en kunnen de vingers en tenen ook echt pijn doen. Maar dan nog gaat het ongeveer altijd om een vrij onschuldig verschijnsel. Als het fenomeen onder invloed van warmte vrij snel weer overgaat, is er eigenlijk geen probleem.
Behandeling en preventie
'Als mensen er echt heel veel hinder van hebben, kunnen wij eventueel bloedvatverwijdende medicatie voorschrijven. Maar dat is toch vrij uitzonderlijk. Meestal volstaan een aantal eenvoudige maatregelen, als je warm genoeg aankleden en direct contact met koude vermijden. Je proberen harden heeft geen zin, want het gaat om een oncontroleerbare reflex die niet voorbijgaat. Ook meer sporten of bewegen heeft geen invloed.' Wat mensen wel kunnen doen, is stoppen met roken. Roken heeft namelijk een negatieve invloed op de bloedvaten, waardoor deze nog sneller zullen samentrekken. 'Bij een aantal mensen neemt het verschijnsel een heel specifieke vorm aan : de vingers worden wit door de koude, en kleuren lees meer over De ziekte van Raynaud of gewoon koude handen en voeten?
