Jetlag: je inwendige klok raakt in de war!
Jet-lag is de combinatie van klachten die ontstaat bij het relatief plotseling veranderen van tijdzone. Meestal treden deze klachten op na een snelle vorm van reizen (bijvoorbeeld met het vliegtuig). Bij een jet-lag raakt de 'inwendige klok' van slag. Deze klok kan vóór- of achterlopen. Wanneer men in oostelijke richting reist, wordt de lichaamsklok vooruitgezet - dit geeft dikwijls klachten. In westelijk richting gaat de inwendige klok juist achterlopen - hierbij worden minder klachten gezien. Mensen die naar het noorden of zuiden vliegen hebben daarentegen helemaal géén hinder van een jet-lag, omdat ze daarbij geen tijdzone passeren.
Klachten en verschijnselen
De meeste klachten worden veroorzaakt door de lichaamssystemen die een 24-uursritme hebben (zoals: hersenen, hormoonsystemen en maag-darmkanaal). Verschijnselen die dan kunnen ontstaan zijn: slapeloosheid, sufheid, verminderde alertheid, stress, spijsverteringsstoornissen en een algeheel gevoel van zich niet lekker voelen.
Ernst en beloop
De verschijnselen van jet-lag zijn dikwijls evenredig met het aantal tijdzones die gepasseerd worden. Ochtendmensen, mensen die zich 's ochtends op hun best voelen, hebben méér mogelijkheid op het krijgen van een jet-lag, terwijl de zogenaamde avondmens (mensen die vooral 's avonds actief zijn) juist minder mogelijkheid heeft op het ontwikkelen van een jet-lag.
Behandeling
Een medicijn tegen jet-lag is er niet, hoewel melatonine het dag-nacht-ritme schijnt te herstellen. Wel zijn er enkele maatregelen te treffen die de mogelijkheid op het krijgen van een jet-lag verminderen.
Preventieve maatregelen
Zorg dat u gedurende de vlucht genoeg drinkt, wees matig met alcoholische dranken. Probeer daarbij uw eigen lichaamsklok aan te passen aan de tijd die heerst op de reisbestemming. Ga, bijvoorbeeld, reeds vóór uw vertrek eerder naar bed en sta vroeger op. Probeer aan te komen op de plaats van bestemming op het tijdstip dat u gewoon bent de dag te beginnen.
