Antibiotica, een grootse uitvinding
De ontwikkeling van antibiotica is wel de grootste uitvinding op medisch gebied genoemd. In 1928 ontdekte de Schotse bioloog Alexander Fleming toevallig het antibioticum penicilline. Hij zag dat in de buurt van een bepaalde schimmel geen bacteriën meer groeiden. Zo'n krappe 70 jaar later bestaan antibiotica in verschillende soorten . Ze worden succesvol ingezet tegen bacteriële infecties en ontstekingen. Terwijl die vroeger dodelijk konden zijn. Maar er zit ook een andere kant aan het antibiotica verhaal; bacteriën kunnen resistent raken. En resistente bacteriën reageren niet meer op antibiotica, waardoor het steeds moeilijker wordt ze te bestrijden. Het is de natuur dat bacteriën zich aanpassen aan hun omgeving. Er vinden veranderingen plaats, zodat ze in een omgeving vol antibiotica toch kunnen overleven. Bacteriën delen zich met een enorme snelheid en bij iedere deling vinden er ook weer veranderingen plaats. Bacteriën die gevoelig zijn worden uitgeschakeld, de resistente blijven over en kunnen zich weer vermeerderen. Ook bestaan er mobiele stukjes DNA, die resistentie van de ene bacterie naar de andere brengen. Het is dus onvermijdelijk dat bacteriën resistentie ontwikkelen. En omdat overal op de wereld op grote schaal antibiotica worden gebruikt, wordt dit proces enorm versneld. Antibiotica worden ook in de landbouw, veeteelt en pluimveehouderij gebruikt. Het is zelfs in goederen zoals afwasmiddel en zeep te vinden. In veeteelt en pluimveehouderijen worden de zelfde soorten antibiotica gebruikt als waarmee ook mensen worden behandeld. Deze sectoren vormen zo een belangrijk reservoir van resistente bacteriën,die via de voedselketen bij de mens komen. Nu al zijn er steeds meer patiënten met infecties, waarbij verschillende antibiotica niet meer helpen. Het wordt steeds duurder om die patienten te behandelen, en het risico op bijwerkingen wordt groter. In de strijd tegen antibiotica-resistentie zijn er wel een paar strategiën denkbaar. Zo zou het antibiotica gebruik wereldwijd drastisch omlaag moeten. Er zal gerichter antibiotica voorgeschreven moeten worden. De ontwikkeling van nieuwe vaccins tegen verschillende infectieziekten maakt de behoefte aan antibiotica gelukkig kleiner. Sommige infecties kunnen simpel door betere hygiëne worden voorkomen. Maar dat alles lijkt niet voldoende te zijn. Men zal steeds weer nieuwe middelen moeten vinden. Gelukkig is er op Europees niveau steeds meer aandacht voor dit probleem. Maar of we het ooit zullen winnen van de bacteriën?




