Afweersysteem gericht tegen het eigen lichaam
De oorzaak van RA is nog niet gevonden. De chronische gewrichtsontsteking wordt naar alle waarschijnlijkheid veroorzaakt door een voortdurende reactie van cellen van het immuunsysteem (T-cellen) die gericht is tegen lichaamseigen bestanddelen. Deze reactie wordt misschien in gang gezet door structuren in onder andere virussen en bacteriën (Inman, 1991; Rook & McCulloch, 1992). Gewoonlijk zal zo’n reactie worden onderdrukt door regulatiemechanismen van het afweersysteem. Het falen van deze regulatiemechanismen kan leiden tot chronische gewrichtsontsteking (zie ook het immuunsysteem). Er zijn sterke aanwijzingen dat erfelijke factoren een rol spelen bij het falen van regulatiemechanismen (Winchester & Gregersen, 1988; Deighton & Walker, 1991).
Mogelijke rol van hormonale factoren
RA komt meer voor bij vrouwen dan bij mannen. Dit doet vermoeden dat hormonale factoren een rol spelen, hoewel het biologische mechanisme nog niet duidelijk is. Misschien hebben het gebruik van orale anticonceptiva (de pil), het doormaken van een zwangerschap of andere factoren die samenhangen met de voortplanting en seksueel gedrag een preventief effect op het ontstaan van RA of een verzachtend effect op het beloop ervan.
Verschillende technieken voor diagnostiek van RA
Nog steeds berust de diagnose RA op anamnese en lichamelijk onderzoek, aangevuld met serologisch onderzoek en radiologisch onderzoek van de gewrichten. Dit laatste gebeurt via conventionele röntgenfoto’s.
Nieuwe behandeling met anti-TNF-alfa medicijnen (medicatie)
Voor een optimale behandeling van RA is het belangrijk om de symptomen ervan reeds in een vroeg stadium te herkennen (Boers et al., 1997). De eerste lijn, met name de huisarts, speelt daarbij een belangrijke rol. In de laatste decennia zijn effectieve medicijnen (medicatie) ontwikkeld voor het onderdrukken van de ziekteactiviteit. Er zijn diverse aanwijzingen dat vroege en agressieve behandeling (combinatietherapie met ‘disease modifying antirheumatic drugs’) een gunstige invloed op de ziekte heeft. Dit geldt vooral voor twee nieuwe (dure) behandelingen met anti-TNF-alfa medicijnen (medicatie) afkomstig uit de wereld van de biotechnologie. Deze zogenaamde ‘biologicals’ blokkeren Tumor Necrosis Factor (TNF-alfa), een eiwit dat een belangrijke rol speelt bij RA en onder andere infectie doet toenemen. Het ene middel wordt door de patiënt zelf via onderhuidse injecties (zoals bij insuline voor suikerziekte) toegediend, het andere via een infuus. De middelen kunnen voorgeschreven worden als tenminste twee van de klassieke ‘disease modifying antirheumatic drugs’ te niet veel werkzaam blijken zijn.Voor vergoeding van deze middelen is via een speciale regeling toestemming van de verzekeraar nodig.
Secundaire preventie niet mogelijk
Er is geen test beschikbaar die aan kan geven wie later RA zal krijgen. Screening is dus niet mogelijk. Daarom moet de diagnose zo vroeg mogelijk gesteld worden. Er kan dan geprobeerd worden zo veel mogelijk schade te voorkómen.
Als je dit artikel interessant vond en op de hoogte wilt blijven schrijf je dan in op onze nieuwsbief
