Als het kriebelt moet je... smeren!
De meest voorkomende vorm van eczeem is constitutioneel eczeem of dauwworm. De aanleg voor dauwworm komt meestal in de babytijd tot uiting. Vaak gaat het over, maar één op de vier patiëntjes houdt hinder van eczeem, soms ook later als volwassene.
Eczeem kan enorm jeuken. Als ouder of als (jonge of volwassen) patiënt kan je zelf veel doen om het eczeem onder controle te houden. Uw apotheker helpt graag met advies.
Eczeem
Constitutioneel eczeem wordt ook wel atopisch eczeem of dauwworm genoemd. Constitutioneel betekent dat het een kwestie van aanleg is. Atopisch wil zeggen dat het een kwestie van overgevoeligheid is. Constitutioneel eczeem is een niet-besmettelijke aandoening van de huid.
Verschijnselen
Als het eczeem opkomt, is de huid warm, rood en gezwollen, met bultjes en blaasjes. In de blaasjes zit vocht, dat eruit komt als de blaasjes stukgaan. Dit wordt ook wel 'nattend eczeem' genoemd. Later, als het eczeem wat indroogt, is de huid schilferig en droog en voelt grover en stugger aan. Eczeem kan enorm jeuken. Krabben geeft even verlichting, maar maakt het eczeem ook erger. Zo houdt krabben het eczeem – en dus de jeuk – in stand. Als de huid wordt opengekrabd, kunnen bacteriën een infectie veroorzaken, met als gevolg: nattende, pijnlijke zweren, gekleurde puisten en gele korsten.
Aanleg
Constitutioneel eczeem is een chronische aandoening die meestal 'in de familie' zit. De aanleg voor eczeem gaat dikwijls samen met een aanleg voor hooikoorts en astma. Het eczeem begint meestal op de baby- of peuterleeftijd: tussen drie maanden en twee jaar. Het kind heeft dan vooral eczeem op de wangen, in de huidplooien van ledematen (de binnenkant van de ellebogen en de knieholtes) en op het behaarde hoofd. Veel kinderen groeien er overheen en hebben na hun vijfde jaar geen hinder meer. Anderen houden klachten tot in de puberteit, krijgen het op latere leeftijd terug of blijven er altijd hinder van houden.
Prikkels
De oorzaak van constitutioneel eczeem is een overgevoeligheid voor prikkels. Welke prikkels dat zijn, is soms onduidelijk. Dat verschilt van persoon tot persoon. Mogelijke boosdoeners:
- Warmte, bvb door de zon, droge lucht, transpiratie, wollen kleding, broeien door nauwe synthetische kledij of te vette zalf
- zeep, shampoo, douche- en badschuim, cosmetica, (ontvettende) schoonmaakmiddelen
- huisstofmijt, stuifmeel van bloeiende planten of bomen, haren, schilfers van de huid of veren van huisdieren
- melkeiwit, kippeneiwit, vis, pinda's, soja
- moeheid, stress, menstruatie, zwangerschap
Zelfzorg
U kunt zelf veel doen om het eczeem onder controle te houden: goed voor de huid zorgen, uitdroging tegengaan, jeuk bestrijden, niet krabben en de prikkels voorkomen die het eczeem uitlokken. Daarmee is soms te voorkomen dat het eczeem erger wordt of dat het terugkomt. Deze zelfzorg wordt ook wel ‘zelfmanagement' genoemd. Het kost tijd en aandacht, maar het is belangrijk om het vol te houden. Uw apotheker helpt met advies over maatregelen tegen een droge huid en jeuk, geeft douche- en badtips en advies voor het voorkomen van prikkels.
Tegen jeuk/droge huid
- Smeer de huid ten minste twee keer per dag in met een vette crème of zalf, bvb een vaseline-cetomacrogolcrème; die maakt de huid soepel, minder droog, minder schilferig. Hierdoor zal het eczeem minder snel opvlammen en zal het minder jeuken.
- Gebruik geen strooipoeder (babypoeder) of gel. Die producten hebben een uitdrogend effect.
- Zorg voor schone handen met korte, schone en glad gevijlde nagels.
- Krabben maakt het eczeem erger. En als de huid door krabben beschadigd raakt, is er mogelijkheid op een infectie. Probeer het krabben dus te laten.
- Tips voor jeuklijders: als het echt niet anders kan, krab dan met een laagje kledij ertussen. Probeer krabben te vervangen door zachtjes op de huid te kloppen, met de vingertoppen te drukken of licht te knijpen. Dat doet een beetje pijn, maar dit is soms beter te verdragen dan jeuk.
- Voorkom krabben in de nacht. Hulpmiddelen kunnen zijn: katoenen handschoenen, katoenen kniekousjes om babyhandjes, een pyjama met vaste voetjes of een antikrabpak.
- Zoek verkoeling: leg een koude pakking op de jeukende plek. Bijvoorbeeld een iets vochtige washand of handdoek die u eerst een tijdje in de koelkast legt. Of een ‘cold-pack' in een doek of washandje; leg een ‘cold-pack' lees meer over Als het kriebelt moet je... smeren!
