Fixatie disparatie, wat is dat???
Gedachtegang
Om de gedachtegang verder te kunnen bepalen is begrip van het fenomeen fixatie disparatie (FD) essentieel. FD is het best te begrijpen aan de hand van de volgende technieken die gebruikt worden om FD te meten. Bij de meting van de fixatie disparatie kijkt de patiënt met alle twee ogen naar een verlicht scherm op 6 meter afstand (liefst niet via de spiegel) en neemt op dat scherm twee strepen waar, die normaal een kruis vormen. Doordat de patiënt een speciale bril op heeft, ziet hij gelijktijdig met het rechteroog de staande streep en met het linkeroog de liggende streep. Nu moet de patiënt vertellen of hij werkelijk een kruis ziet of een kruis waarvan één balk verschoven is. Behalve de kruisproef, wordt ook de Zeiss Pola testmethode gebruikt. Deze heeft de zogenaamde wijzerproef, de hakentest en de stereo gelijkheidtest, (voor het meten van stereo balans). De meetresultaten bepalen de mate van FD. FD is meestal niet groter dan enkele boogminuten. FD kan optreden onder fysiologische (normale) en onder pathologische (ziektebeeld) omstandigheden. Bij sommige patiënten treedt FD spontaan op, pathologisch. Dat wil zeggen, de strepen worden verschoven ingesteld of waargenomen, hoewel het vierkant met de rand van centrum van alle twee ogen perfect enkel gezien wordt, en zonder dat er sprake is dat de ogen naar binnen of naar buiten draaien. Als een dergelijke patiënt de beelden in het centrum van het gezichtsveld met zijn oogspieren perfect op zijn plek houdt, wordt juist de rand (perifere deel) van het beeld dubbel (verschoven) geprojecteerd. Het moge duidelijk zijn dat dit tot klachten kan leiden. Zowel bij kinderen als volwassen. Hierover is iedereen het wel eens.
Theorie Prof. Haase
Volgens de theorie van Prof. Haase (1980) is FD van de tweede soort vroeger in het leven van de patiënt ontstaan doordat er een heteroforie bestond, (dat is een niet zichtbare scheelstand). Haase meent en dit heeft grote therapeutische consequenties, dat door correctie met prisma's de ontstane FD alsnog gecorrigeerd kan worden. Haase noemt de fysiologische FD, die optreedt bij sterke oogbewegingen, FD van de eerste soort. Als op jongere leeftijd een verborgen scheelstand heeft bestaan, heeft de patiënt deze altijd grotendeels met motorische fusie (met de kracht van de oogspieren zodat de beelden tot één beeld versmolten worden) gecorrigeerd. Volgens Haase is hierbij dan echter een blijvende sensorische (door prikkelverwerking) aanpassing ontstaan. “Het disparate netvliespunt binnen het centrum van het oog heeft zijn perifere (zijzicht) verloren en de lokalisatie rechtuit aangenomen”, zo stelt Haase. Met andere woorden, een FD van de tweede lees meer over Fixatie disparatie, wat is dat???
