Functie van kankergenen ontdekt
Promovendus Sebastian Nijman heeft gedurende zijn promotie-onderzoek nieuwe genen ontdekt die betrokken zijn bij het ontstaan van kanker. De resultaten van zijn onderzoek hebben aanleiding gegeven tot een nieuwe behandeling van patienten met een erfelijke vorm van kanker, cylindromatose. Nijman verrichte zijn onderzoek aan het NKI – AvL. Het onderzoek werd medegefinancierd door NWO. Sebastian Nijman promoveert op 27 april aan de Universiteit Utrecht. Patiënten met de zeer niet veel voorkomende erfelijke aandoening cylindromatose krijgen vele goedaardige tumoren op de huid. De tumoren komen voornamelijk voor op het hoofd en kunnen daar ernstige misvormingen veroorzaken. Bij mensen met deze ziekte is het eiwit CYLD gemuteerd. Onderzoeker Sebastian Nijman ontdekte samen met zijn collega's het moleculaire mechanisme dat ten grondslag ligt aan cylindromatose. Hij gebruikte hiervoor genetische screens. Uit het onderzoek van Nijman blijkt dat het CYLD-eiwit een belangrijke rol speelt in de NF-kappaB-signaleringsroute. Dit is een cellulair communicatiesysteem. Deze signaleringsroute is overactief als het CYLD-eiwit is gemuteerd. Hierdoor wordt de groei van cellen gestimuleerd en ontstaan tumoren. Een belangrijke implicatie van dit onderzoek is dat remming van de NF-kappB-route in cylindromatose- patiënten een adequate behandeling zou kunnen zijn. Een welbekende remmer van deze route is aspirine en een klinisch onderzoek naar de doeltreffendheid van aspirinezalf in de behandeling van cylindromatose wordt op dit moment in het NKI - AvL uitgevoerd.
Fanconi-anemie
De promovendus hield zich tevens bezig met een andere vorm van erfelijke kanker, Fanconi-anemie. Mensen met deze ziekte krijgen op jonge leeftijd reeds vele zeer kwaadaardige tumoren. De ziekte ontstaat als het reparatiesysteem van de cel twee aan mekaar gekoppelde DNA-strengen niet meer uit mekaar kan halen. Een eiwit dat verantwoordelijk is voor de reparatie van deze DNA-schade is FANCD2. Dit eiwit wordt aan een tweede eiwit, ubiquitine, gekoppeld, wanneer de cel merkt dat er DNA-schade is ontstaan. Nijman identificeerde een derde eiwit, USP1, dat het FANCD2 weer loskoppelt van het ubiquitine. USP1 speelt zo een rol in de reparatie van DNA-schade en mogelijk in het ontstaan van kanker.
