Gevoelig voor koffie?
Samenstelling koffie
Koffie bevat meer dan achthonderd verschillende componenten, die met mekaar de smaak en de geur bepalen. Koffie (zonder suiker en melk), is een calorie-arme drank, die vooral uit water en kleine componenten bestaat. Hiertoe behoren o.a. cafeïne , cafestol en kahweol , welke onder de hierna volgende kopjes besproken zullen worden. Er is in Nederland onderzoek gedaan naar het gehalte aan verschillende mineralen, spoorelementen en vitamines in een gemiddeld ‘Nederlands' kopje koffie. De geanalyseerde koffie werd gezet in een huishoudelijk koffiezetapparaat met een papieren filterzakje. Uit de analyse blijkt dat consumptie van koffie (circa 5 kopjes per dag) bijdraagt aan de voorziening in de dagelijkse behoefte aan kalium (circa 26%), magnesium (circa 12%), mangaan (circa 10%) en vitamine B3 (niacine) (circa 15%). Daarnaast draagt koffiedrinken bij aan de voorziening van spoorelementen met chroom (circa 6%) en koper (circa 8%). Het relatief hoge gehalte aan kalium en magnesium in koffie kan een gunstige invloed op de bloeddruk uitoefenen (Schaafsma, 1989). Koffie bevat ook ijzer, maar het is onduidelijk in hoeverre dit beschikbaar is voor absorptie. Koffie kan de ijzeropname uit plantaardige voedingsmiddelen verminderen, bvb wanneer koffie gedronken wordt gedurende of kort na de maaltijd. Koffie heeft geen effect op de ijzeropname uit vlees. Recent onderzoek van het Institute for Coffee Studies (ICS) toont aan dat koffie ook een bron van antioxidanten is; het bevat onder andere chlorogeenzuur. Chlorogeenzuur is als antioxidant actief in de darmen. Daarmee zou het beschermend kunnen werken tegen darmkanker.
Cafeïne
Cafeïne komt van nature voor in koffie en in kleinere hoeveelheden in thee en coladranken en in cacao. Cafeïne is een zogenaamd derivaat van methylxantine en heet volledig: 3,7-Dihydro-1,3,7-trimethyl-1H-Purine-2,6-dione. Omdat het een stof is die wereldwijd veel wordt gebruikt, hebben onderzoekers er ook veel studie naar gedaan. Cafeïne heeft een licht stimulerend effect op het centraal zenuwstelsel , wat resulteert in verhoogde concentratie en alertheid. De stof wordt snel via de maag en dunne darm opgenomen in de bloedsomloop en heeft effect na zo'n 15 minuten. De hoeveelheid cafeïne die present is in producten, is afhankelijk van het type product, portiegrootte, en de bereidingswijze. Espresso bevat, anders dan je zou denken, minder cafeïne dan gewone filterkoffie. Dit omdat de stoom zo snel door de koffie wordt geblazen dat uiteindelijk relatief niet veel cafeïne in de kop terecht komt. Oploskoffie die meestal gevriesdroogd is, bevat ook minder cafeïne dan verse koffie.
Onderzoek naar cafeïne en alertheid
Cafeïne verhoogt de alertheid, leerprestaties en de reactiesnelheid. Volgens een recente studie van Wyatt JK et al. (2004) is het drinken van kleine frequente hoeveelheden koffie effectiever in het verhogen van de alertheid dan het verbruiken van een grote hoeveelheid koffie aan het begin van de dag. In een dubbelblind placebogecontroleerd onderzoek , moesten 16 gezonde mannen elk uur cafeïne of een placebo innemen. De mannen die cafeïne hadden gebruikt, presteerden beter bij cognitieve testen en hadden minder hinder van slaapaanvallen dan mannen die geen cafeïne lees meer over Gevoelig voor koffie?
