De wetenschap die schuil gaat achter een haartransplantatie
Inleiding
De transplantatie van eigen haarwortels, ofwel het herverdelen van lichaamseigen haarzakjes uit de haarkrans naar onbehaarde gebieden, heeft door gebruik van een microchirurgisch procédé een duidelijke kwaliteitsverbetering ondergaan. Vanwege dikwijls niet bevredigende esthetiek stond de haartransplantatie van eigen haarwortels in het verleden controversieel ter discussie. In de jaren 60 en 70 werden huidtransplantaties met een doorsnee van 2 tot 4,5 mm direct in verhouding in het onbehaarde gedeelte ingeplant. Daardoor ontstond een zogenaamd "poppenhoofdeffect". In de jaren 80 maakte men de standaardtransplantaten de helft of een derde kleiner en bracht deze kleinere eenheden -voornamelijk minigrafts (graft=transplantaat) met 3-5 haren- in de huid, wat esthetisch een aanzienlijke verbetering was. Sinds de invoering van de microchirurgische technieken zijn de transplantaten altijd kleiner geworden, is de preparatie-inspanning gestegen en worden er altijd hogere eisen aan het team gesteld. Tegenwoordig is men in staat uitsluitend micrografts met 1-2 haarzakjes of follikels per transplantaat te transplanteren.Donorgebied/uitnametechniek Androgenetische haaruitval kan dynamisch verlopen. Daarom lijkt een stadia-indeling zinvol. De beoordeling van de progressie is dikwijls moeilijk en daarom moet vooral bij jonge patiënten zeer voorzichtig geschat worden. Het staat echter wel vast dat onder de gedachtenlijn, die ongeveer 4-6 cm boven de helix van alle twee oren loopt, de haarzakjes of follikels niet ontvankelijk zijn voor dihydrotestosteron (DHT), de veroorzaker van de androgenetische haaruitval. Alleen uit dit gebied kan men 50 procent van de haarzakjes of follikels wegnemen om ze op haarloze plekken te herverdelen. Neemt men uit andere gebieden haarzakjes, dan worden die later zelf alopetisch, waardoor de getransplanteerde haren op de andere plaats analoog uitvallen. De stempel- of punchuitname, die enkele jaren geleden grote bekendheid genoot, is tegenwoordig achterhaald omdat gebleken is dat er bij iedere stempel een mogelijkheid op beschadiging van de haarzakjes of follikels aan de buitenrand bestond. Tegenwoordig wordt een strip van ca. 8-20 cm lengte en 1-2 cm breedte weggenomen. Belangrijk is de snijrichting, die op een dusdanige manier moet worden uitgevoerd, dat de huideinden spanningsvrij gesloten kunnen worden. Bij hernieuwde uitname kan men dan in het oude litteken snijden. Beginnende haarchirurgen verwijderen dikwijls een te grote strip, omdat ze de daarmee samenhangende personeels- en tijdsintensieve preparatie niet goed kunnen inschatten en verwerken. Haarzakjes moeten daardoor verworpen worden en het donorgebied wordt onnodig gereduceerd. Wij adviseren daarom een preoperatieve trichodensitometrie. Door een meetsjabloon worden de haarzakjes, die overwegend in groepen groeien, als eenheden in getal en kwaliteit geanalyseerd. Daardoor is een berekening van de grootte van de weg te nemen strip mogelijk.
Preparatie van de grafts
Het prepareren (trimmen) van de transplantaten in micrografts (1-2 haarzakjes) en minigrafts (3-5 haarzakjes) is een van de voornaamste en meest veeleisende bezigheden bij de haartransplantatie. Het vereist een team van 2-5 medische assistenten. Een beginner kan bij goede kwaliteit ca. 100 transplantaten per uur trimmen. Daarom moet het aantal transplantaten voor beginners niet hoger liggen dan maximaal 500. Daarmee zijn volgens de huidige standaard slechts de haargrens en de inhammen bij de slapen te corrigeren. Na ca. 3 maanden intensieve training kan het aantal transplantaten per operatie stijgen naar 800-1600. Vanwege de afnemende werking van de bloedvaten en de plaatselijke anesthesie mag de preparatie niet langer dan 3 uur duren (aanbevolen operatietijd 2-3 uur bij 500-1000 grafts). De preparatie gebeurt met speciale instrumenten met optische hulpmiddelen. Beslissend is de kwaliteit van de transplantaten.Implantatietechnieken
De implantatie van de transplantaten (grafts) moet onder microchirurgische omstandigheden plaatsvinden. Bij het maken van implantatiekanalen kan eigenlijk gekozen worden uit twee verschillende basistechnieken, de zogenaamde holes-(gaten) techniek of de slit- (sleuf) techniek. De preoperatieve trichodensitometrie Het inzetten van de transplantaten. De gaten worden aangebracht met rondmessen (punches) met een doorsnede van 0,7 tot 1,2 mm. Slechts in uitzonderingsgevallen moet de doorsnede meer dan 1,0 tot 1,2 mm bedragen. Door de cilindrische verwijdering van alopetische huid wordt aan de ene kant de kale plek gereduceerd en wordt aan de andere kant een even groot equivalent aan gezond weefsel met DHT-resistente haarzakjes of follikels ingebracht. Bovendien wordt door het cilindrische gat de toekomstige haargroeirichting driedimensionaal exact vastgelegd. Bij de sleuftechniek wordt de huid met speciale scalpels ingesneden, waarna de transplantaten in overeenkomstige grootte worden ingebracht. Door de sleuf wordt in het donorgebied geen huid verwijderd en is de latere haargroeirichting tweedimensionaal vastgelegd. Beide technieken worden soms kontrovers besproken. Hoe groter de transplantatiedoorsnede, des te meer waren ook de voor- en nadelen zichtbaar. Te grote holes vertoonden een langzamere genezingstendens. Grote transplantaten in sleuven vertoonden zo nu en dan oneffenheden op het huidreliëf en een compressie van de groepen haarzakjes. Als alle twee technieken op hoog niveau en adequaat worden uitgevoerd, zijn er geen verschillen meer zichtbaar. Ook het argument dat een verdichtingoperatie beter met behulp van de sleuftechniek uitgevoerd kan worden, is niet meer relevant.De invoering van moderne hoogenergetische CO2-lasersystemen heeft het mogelijk gemaakt dat er met behulp van een laser eigen haarzakjes of follikels getransplanteerd kunnen worden door slits of holes in de hoofdhuid in te brengen. Wordt het weefsel slechts gevaporiseerd, dan vertonen de geïmplanteerde haarzakjes of follikels normale haargroei, precies als bij de originele methoden. Het voordeel van de laser ligt intraoperatief; men verkrijgt een goed overzicht van het nauwelijks bloedende operatiegebied. Het nadeel is de ietwat gecompliceerde lees meer over De wetenschap die schuil gaat achter een haartransplantatie
